Trong đời sống tinh thần của người Việt Nam xưa, tình yêu đôi lứa không chỉ là nhu cầu tình cảm tự nhiên mà còn là nguồn cảm hứng lớn trong sáng tác ca dao – dân ca. Bằng ngôn ngữ giàu hình ảnh, giàu tính biểu cảm, nhân dân lao động đã gửi gắm vào những câu hát dân gian biết bao tâm tư, tình cảm chân thành và sâu kín của tuổi trẻ. Đó có thể là nỗi nhớ nhung da diết, sự e ấp trong buổi đầu gặp gỡ, niềm mong chờ hạnh phúc hay lời hẹn ước thủy chung son sắt. Qua đó, ca dao – dân ca không chỉ phản ánh vẻ đẹp tâm hồn của con người Việt Nam mà còn thể hiện những quan niệm mang giá trị nhân văn về tình yêu và hạnh phúc lứa đôi trong xã hội truyền thống. Dưới đây là tổng hợp những câu ca dao – dân ca tiêu biểu về tình yêu đôi lứa, mời bạn cùng tìm hiểu và cảm nhận.
1.Bạc với vàng còn đen còn đỏ,
Đôi đứa mình còn nhỏ thương nhiều,
Vừa nghe em là anh muốn như anh
Kim Trọng thương chị Thúy Kiều thuở xưa.
2. Vườn em đã có chẻn cau
Nhà anh có chiếc cơi son đợi chờ
Anh về thưa mẹ với thầy
Anh sang làm rể tết này là xong.
3. Chưa chồng thì liệu đi nghe
Để bác mẹ liệu thì huê em tàn
Có thì liệu lấy mới ngoan
Để bác mẹ liệu thế gian đã đành.
4. Trông chờ đèn tắt bếp vùi
Để anh sẽ nói vài lời vân vi.
5. Anh về cho em về theo
Bác mẹ có đánh ta leo lên giàn.
6. Con chim quỳnh nhung ăn trái quỳnh châu
Chàng đà phụ thiếp thiếp đâu phụ chàng
Không tới lui thì ra chỗ từ nan
Tới lui thì sợ miệng thế gian chê cười
Nguyện cùng nhau đất chín trời mười
Trăm năm không bỏ nghĩa người bạn ơi!
7. Ba năm thẻ cắm, nêu trồng
Nếu anh có vợ, đền chồng cho em.
8. Xin đừng tham gió bỏ mây,
Tham vườn táo rụng bỏ cây nhãn lồng.
9. Khúc sông bên lở bên bồi,
Thương em lúc đứng lúc ngồi cũng thương.
10. Cây vông đồng gai không vót mà nhọn,
Con kiến trong hang ai dọn đường đi?
Nghiêng tai nói nhỏ em nì:
Thương thì đừng sợ, sợ thì đừng thương.
11. Ai cho chợ lớn hơn đình,
Dẫu có kết đôi đi chăng nữa cũng kêu mình bằng em.
12. Ai đem em ra giữa đồng
Chân bùn tay lấm mà lòng anh say.
13. Ai về nhắn hỏi cô Ba
Năm nay mười tám hay là đôi mươi?
Để ta soi tuổi hai người
Thử xem có được tốt đôi chăng là?
14. Con cò núp bụi lúa xanh
Chờ con cá đến như anh chờ nàng
Con cò núp bụi lúa vàng
Chờ con cá đến như nàng chờ anh.
15. Con cu nó gáy cu cù
Thương em nên phải bưng trù hai tay.
16. Có trầu, têm cho anh một miếng
Anh có vợ nhà làm biếng không têm.
17. Con cò trắng tợ như vôi
Tình tôi với cậu xứng đôi quá chừng.
18. Đàn tranh dây xế dây xang
Anh còn thương bạn , bạn khoan lấy chồng.
19. Đời người được mấy gang tay
Sao cô còn đợi ai tày lứa đôi
Năm canh chiếc bóng lẻ loi
Sao cô chẳng liệu kiếm người làm vui.
20.Em về hỏi mẹ cùng thầy
Có cho anh cưới tháng này thì cho.
21. Gặp đây, em xơi miếng trầu
Gọi là tớ giãi mấy câu tự tình
Xin em đừng có cậy mình
Một mai quá lứa xuân xanh hết thì.
22.Gặp nhau trao tặng khăn tay
Mong em cầm lấy đợi ngày kết duyên.
23.Nhác trông ngựa chạy bên đường
Anh cũng nhớ lắm , anh thương cũng nhiều.
24.Nhắn năm bảy tin chẳng thấu tình
Mần thơ cánh nhạn tạc chữ quỳnh thăm em.
25.Trăng tắt thì ai đi trầm
Anh thương em đến nỗi mưa dầm cũng đi.